Ana Sayfa « E-tarih.org    
 
   
ATLANTİK SAVAŞLARI VE BİSMARCK SAVAŞ GEMİSİ

 
ATLANTİK SAVAŞLARI VE BİSMARCK SAVAŞ GEMİSİ
İkinci dünya savaşının belki de en kritik ve uzun süren cephesidir. Winston Churchill’in anılarında Anglo-Sakson dünyanın kaderinin belirlendiğini yazdığı çarpışmadır.

Atlantik Savaşı, Kriegsmarine U-botları ve akıncılarının ingiliz deniz ticaretini kesmek için, İngilizlerin (ve 1942’den itibaren amerikalıların da) bunu önlemek için verdikleri mücadeledir. Başlangıç tarihi olarak 1940 sonbaharı bitişi ise 1943 yazı kabul edilir.

Almanlar aynı geçen savaşta 1916’dan itibaren yapmaya başladıkları gibi müttefik ticaret konvoylarına çullanmaya çalışmışlardır. Özellikle U-botlar savaşın başında karşılaştıkları torpido sorunlarını giderdikten sonra İngilizlere aman vermemişlerdir. Ne var ki kriegsmarine komutasının iki savaş arasında denizaltılara değil su üstü savaş gemilerine yatırım yapmayı tercih etmesi yüzünden 1939 yılında elde sadece 57 U-bot vardır. Üstelik bu sayının bir kısmı ancak kıyı sularında iş görebilen küçük botlardır. Ancak almanlar sayı azlığını üstün rudeltaktik ve mürettebatların yüksek kifayetiyle kapatmaya çalışırlar. Savaşın bu ilk evresinde ingiliz denizaltı savunması da çok zayıftır. Bu yüzden 1940 sonbaharı ile 1941 yazı arası U-bot komutanları tarafından "mutlu zamanlar" olarak anılır.

Su üstü savaş gemileri de kendi çaplarında başarılar kazanırlar. Ancak Royal Navy’nin yığınağını tamamlamasıyla alman su üstü savaş gemileri için atlantik tehlikeli bir yer haline gelir. Nitekim Bismarck’ın batırılışından sonra Hitler elde kalan gemilerin atlantiğe çıkmasını yasaklar. Meydan artık sadece U- botlara kalır.

1941’den itibaren U-botlar Fransa’da Brest, La pallice ve Lorient üslerine yerleşirler. Savaşın en kritik safhası da böylece açılır. Atlantiğin ortası İngiliz refakat güçlerinin ve hava desteğinin erişemediği bir çukurdur. Burada mevzilenen U-botlar konvoy kıyımına başlarlar. İngilterenin durumu kötüleşmektedir. Bu noktada ingilizleri hitlerin bir kararı kurtarır. Akdenize İtalyanlara destek olmak, Norveç’e ise rusya’ya giden yardım konvoylarını durdurmak için U-botların kaydırılmasını emreder. Amiral Dönitz’in protestoları boşa gider. Kriegsmarine denizaltılarını böyle dağıtınca İngilizlerin eli rahatlar, dengeyi sağlarlar.

Amerikanın savaşa girmesiyle atlantiğin doğru kıyıları da savaş alanı olur. 1942 baharında Dönitz Paukenschlag (davul vuruşu) harekatını başlatır. Amerika kıyıları ve karayipler hala barış zamanı prosedürüne göre hareket eden yüzlerce korumasız ticaret gemisiyle kaynamaktadır. U-botlar bu sularda 1940’ın başarılarını yeniden elde ederler. İkinci mutlu zamanlar olarak adlandırılır bu dönem.

1943 yılına gelindiğinde U-botlar tonaj savaşını kazanıyor gibi görünmektedirler. Mart ayında görülen en büyük konvoy savaşı yaşanır: Bir U-bot’un kaybına karşılık 21 kargo gemisi batırılır. Ama sadece iki ay sonra vaziyet tepetaklak olur. Mayıs ayında 41 U-bot birden kaybedilir. Amiral Dönitz U-botları atlantikten çekmeye karar verir. Müttefikler savaşı kazanmışlardır.

Durumun böyle aniden değişmesinin sebepleri şöyle açıklanabilir:

* Amerikan tersaneleri 1943 başından itibaren tam kapasite çalışmaya başlarlar. u-botların batırabileceğinden çok daha fazla sayıda kargo gemisi denize indilirir. Müttefik kayıpları böylece kapatılır.

* Müttefikler teknoloji yarışını kazanırlar. Santimetrik dalga ile çalışan radar geceleyin su üstüne çıkıp saldırmak üzere inşa edilmiş U-botları hata payı olmadan bulabilmektedir. Hf/df (huff duff) sistemi sayesinde kurt sürüsündeki U-botların birbirleriyle haberleşmek için kullandıkları radyo sinyallerinden yerleri su altındayken bile hatasızca tespit edilebilmektedir. Ayrıca Alman enigma şifresinin kırılmasıyla yüksek komutanlığın kurt sürülerini nerelere yerleştirdiği öğrenilir ve konvoy rotaları buna göre düzenlenir. U-botlar randevu noktalarına geldiklerinde karşılarında konvoyları değil müttefik denizaltı avcı gruplarını bulurlar. Denizaltıların en ölümcül düşmanları olan uçaklar da kargo gemilerinin gövdeleri kullanılarak çok sayıda yapılan refakat uçak gemileri sayesinde tüm atlantiği kapatabilir hale gelirler. Artık U-botlar su üzerindeyken her an saldırıya uğrayabilmektedirler .

İkinci Dünya Savaşı bittiğinde Atlantik Savaşı’nın faturası şu şekildedir:

Müttefiklerin 14.5 milyon ton tutarında 3500 kargo gemisi batmış, 30.000 ticaret donanması mürettebatı hayatını kaybetmiştir. Ayrıca 175 savaş gemisi de batmıştır.

Kriegsmarine ise tam 783 U-bot kaybetmiştir. 28.000 mürettebat ölmüştür.



Alman U-Botlar Atlantik Açıklarında...






Müttefik Ülkelerine Ait Gemilerden Birisi Vurulmuş Halde...





Bir Alman U-Botu Amerikan Savaş Gemisini Vurduğunda...






Bir U-Bot Su Yüzeyinde...








BİSMARCK SAVAŞ GEMİSİ

Bismarck, İkinci Dünya Savaşı’nda savaşmış ünlü bir Alman savaş gemisidir. Adını Almanya’nın birleştiricisi Otto von Bismarck’tan almıştır.

Denize indirildiği zaman denizlerin en güçlü savaş gemisi olmuştur. Bismarck Ren Egzersizi (Rheinübung) Harekatı’nda sadece beş atışta İngilizlerin bayrak gemisi Hood’u batırarak ün kazanmıştır. İngilizlerin batırmak için peşine bütün donanması ile düştüğü Bismarck; boşken 39.517 ton, sefere hazır tam dolu iken 49.406 tondu. 251 metre uzunluğunda, 36 metre yüksekliğindeysi. 30.12 knot hıza ulaşabilen geminin menzili 19 knot’da 8.525 mil, 28 knot’da 4.500 mildi. 2200 mürettebat ile çalışan Bismarck, 4 adet Arado Ar 196 savaş uçağı da taşıyordu.

Bismarck savaş gemisinin bu ürkütücü üstünlüğü Churchill tarafından çok önemseniyordu. Buna göre; Churchill, Atlantik’te üstünlük sağlanması için Bismarck’ın batırılmasını elzem görüyordu. O dönemde yapılan tüm savaş gemilerden hızlı olan Bismarck’ı batırmak için uçaklar kullanılmıştır. Aslından oldukça iyi bir anti-uçak sistemine sahip olan bir gemi dönemin vasat sayılabilecek uçaklarından olan bir Swordfish tarafından şans eseri dümen bölgesinden vurularak ağır hasara uğratılmış, nihayetinde manevra kaabiliyetini kaybettiği bir anda 4 İngiliz savaş gemisi tarafından topa tutularak batmıştır. Batmıştır diyorum; çünkü söylenene göre kendisine karşı yapılan 2800 top atışına rağmen batmamış, ağır hasarlanmış ve ancak kendi mürettebatı tarafından içeriden batırılmıştır.



Dönemin En Güçlü Deniz Zırhlısı Bismarck...






Bismarck’ın Batırılması...