banner bilim
 
Ana Sayfa « E-tarih.org    
   
İslam dünyasında mimarlık
  BÜYÜK SELÇUKLULAR (1000?ler-1157)
  » Üst Konu
HZ. MUHAMMED DÖNEMİ
DÖRT HALİFE DÖNEMİ (632-660)
EMEVİ HALİFELERİ DÖNEMİ (661-750)
ENDÜLÜS EMEVİLERİ DÖNEMİ (756-1031)
ENDÜLÜSTE TAVAİF-İ MÜLUK DÖNEMİ (1031-1090)
ENDÜLÜS'TE MURABITLAR (1090-1147) ve MUVAHHİDLER (1147-1248) DÖNEMİ
GIRNATA SULTANLIĞI (1232-1492)
KUZEY AFRİKA EMİRLİKLERİ
AGLEBÎLER DÖNEMİ (800-969)
MURABITLAR (1030-1269) ve MUVAHHİTLER (1056-1147) DÖNEMİ
MERÎNÎLER DÖNEMİ (1195-1470)
ABBASİ HALİFELERİ DÖNEMİ (750-1258)
TOLUNOĞULLARI DÖNEMİ (868-905)
FATIMÎLER DÖNEMİ (969-1170)
EYYUBÎLER DÖNEMİ (1174-1250?ler)
MEMLÛKLAR DÖNEMİ (1250-1517)
İRAN ve HORASAN
İLHANLILAR DÖNEMİ (1256-1344)
TİMURLULAR DÖNEMİ (1370-1501)
SAFEVÎLER DÖNEMİ (1502-1736)
HİNDİSTAN ve ÇİN
İSLÂM?IN YÜKSELEN YILDIZI: TÜRK MİMARLIĞI
BÜYÜK SELÇUKLULAR (1000?ler-1157)
ANADOLU SELÇUKLULARI (1060-1308)
ANADOLU BEYLİKLERİ DÖNEMİ MİMARLIĞI
OSMANLI İMPARATORLUĞU
20. YÜZYILDA İSLÂM MİMARLIĞI

 
BÜYÜK SELÇUKLULAR (1000?ler-1157)

http://www.muslimheritage.com/uploads/scientific_life_Seljuks_figure_1.jpg

 




Selçuklular, Oğuz Türklerinin Kınık boyundandırlar. Anavatanları Sir-i Derya (Seyhun nehri) bölgesidir. Büyük Selçuklu Devleti’nin atası Selçuk Beg, devleti pekiştiren ise oğlu Tuğrul Beg’dir (1037-1063). Tuğrul Beg, ordusu ile Horasan’dan İran’a yönelerek Bağdat’a kadar indi. Kardeşi Çagrı Beg’in oğlu Alpaslan (1063-1072), Malazgirt ovasında Bizans’la yaptığı meydan savaşı ile (1071) Türklere Anadolu’nun kapısını açmış oldu. Türk töresine göre memleket, ölen sultanın oğulları arasında taksim edilirdi. Melikşah (1072-1092) döneminde, Kirman, Irak, Suriye ve Anadolu Selçuk devletleri Büyük Selçuklu’dan ayrıldı. Bu devletlerin içinden Anadolu Selçukluları büyük gelişme gösterdi. Buna karşın Büyük Selçuklu devleti, 10. sultan Sencer (1131-1157)’e kadar devam etti. (Merv kentindeki Sultan Sencer’in türbesinden evvelce bahsetmiştim.)

Amacım tarih anlatmak değil, ama bu kadarını da bilmek lâzım. Büyük Selçukluların mimarlık eserlerine Abbasi Halifeleri bahsinde değinmiştim. Onun için, Türklerin Abbasi saraylarındaki büyük etkisini, kurdukları Samerra kentindeki mimarlık şaheserlerini ve de Mısır’a hâkim olan ailelerin mimarlık başarılarını burada tekrarlamıyorum.